28 Aralık 2005

Bozulan grub'ı geri getirmek

Son zamanlarda çıkan pek çok dağıtım grub önyükleyicisiyle geliyor. Ancak çeşitli sebeplerden dolayı grub uçtuğunda onu geri getirmeniz gerekebilir. [[ Bu uçmanın sebepleri olarak, size sormadan kendisini doğrudan MBR'ye yazan işletim sistemlerinden kurmanız gösterilebilir ;) ]]

Çözüm olarak; bir çalışan CD (live CD) ile bilgisayarınızı açın. Bu çalışan CD'nin içinden komut satırını açın ve root yetkilerini alın. "su -" yazmanız yeterli olacaktır büyük ihtimalle. Daha sonra da "grub" komutunu çalıştın. Şimdi sizden bir şeyler yazmanızı bekliyor ( "grub> " yazısından bunu anlayabilirsiniz. )

İşi yapmadan önce ufak bir şey bilmeniz gerekiyor. Grub diskleri isimlendirmek için Linux dosya yapısından farklı bir yol izler. Disklerin takılı olduğu IDE kanalları, master/slave ayarlarına bakmaz. Takılı olduğu sıraya bakar ve de saymaya sıfırdan başlar. İlk diskiniz (hd0), ilk diskin ilk bölümü (hd0,0) olarak adlandırılır. İkinci diskiniz (hd1), ikinci diskin 5. bölümü (hd1,4) adındadır. Çok fazla kafanızı karıştırmaya gerek yok, "(hd" yazıp <Tab> tuşuna bastığınızda grub sizin için gerisini tamamlamaya çalışacaktır, tamamlayamıyorsa da bir liste çıkarıp size yol gösterecektir. Zaten büyük ihtimalle Linux'unuz ilk diske kuruludur, /dev/hda5 gibi bir yere, ve de "/boot" dizini için ayrı bir bölümünüz yoktur. Kurarken bunları seçmiştiniz ama devam etmeden önce bilmeniz lazım, "fdisk -l" işinizi görebilir. Çıkan listede diskinizin genel yapısı yer alır, orada Linux'un kurulu olduğu bölümün adını ve de "/boot" bölümünüz olup olmadığını hatırlayın. Boot için ayrı bölümünüz yoksa, "/boot" dizininiz Linux'un asıl kurulu olduğu yerdedir.

Grub komut satırına "/boot" dizininizin bulunduğu disk bölümünü belirteceğiz. ( örnek; Linux'un /dev/hda5'te kurulu olduğu ve ayrı boot bölümü bulunmayan bir sistem için )
grub> root (hd0,4)
grub> setup (hd0)
grub> quit
Bilgisayarın açılması için gereken dosyaları(/boot dizini) nerede bulacağını bildirdik. Onları ilk diskin MBR kısmına yazmasını söyledik, ve grub'dan çıktık.

Bu kadar :) CD'yi çıkartıp bilgisayarı yeniden başlattığınızda grub menüsünün görünmesi lazım.

Ubuntu'da Türkçe klavye ayarları

Ubuntu 5.10 sürümünün varsayılan kurulumunda Türkçe klavye ile ilgili bir sorun çıkıyor. AltGr tuşu etkisiz kalabiliyor veya Türkçe karakterlerde sorun yaşanabiliyor. Aşağıdaki gibi bir değişiklik bunu çözüyor:

Root yetkileriyle /etc/X11/xorg.conf dosyasını açın. Klavye ile ilgili kısma gelin, aşağıdaki gibi görünüyor olmalı:
Section "InputDevice"
    Identifier "Generic Keyboard"
    Driver "kbd"
    Option "CoreKeyboard"
    Option "XkbRules" "xorg"
    Option "XkbModel" "pc105"
    Option "XkbLayout" "tr"
    Option "XkbVariant" "q"
EndSection
Burada Option "XkbVariant" "q" satırını silin. Grafik ortamı yeniden başlattığınızda ( mesela kullanıcı hesabınızdan çıkarak) daha mantıklı davranan bir klavyeniz olacak. Daha sonra Gnome veya KDE ayar araçlarıyla klavye düzenini gönlünüze göre ayarlayabilirsiniz.

Kaynaklar:   [1]   [2]

23 Aralık 2005

Komut satırından Linux ağ ayarları

Çeştli Linux dağıtımlarında ağ ayarlarını yapmak için grafiksel araçlar var. Ama elinizde böyle bir araç sunmayan bir dağıtım varsa ya da sadece ssh ile erişiminiz olan bir makinanız varsa, kısacası komut satırıyla baş başa kaldıysanız; işte ağ ayarları nasıl yapılır burada:

Bu işlemleri yaparken root yetkilerine sahip olmanız gerektiğinin farkındasınız değil mi ?

Önce makinamız kendisini bilsin, bulunduğu ağı bilsin. Örneğin ip adresimiz xxx.xxx.xxx.xxx, netmaskımız 255.255.255.0 olsun
$ ifconfig eth0 xxx.xxx.xxx.xxx netmask 255.255.255.0 broadcast xxx.xxx.xxx.255 up

Daha sonra gatewayimizi ayarlayalım ki dışarıya nereden çıkabileceğimizi bilelim. Ancak bunu ayarlayabilmek için sizin de gateway ip adresinizi bilmeniz gerekli :) Büyük ihtimalle ip adresinizin son kısmını "1" yaparak gateway adresinizi bulursunuz. ADSL modem arkasındaysanız, modemin ip adresini girmelisiniz.
$ route add default gw xxx.xxx.xxx.1

En son olarak da makina isimlerini ip adresine çevirebilmek için gereken DNS sunucularımızı bilmeliyiz. Bunun için de; ya ağınızdaki DNS sunucusunun ip adresini bileceksiniz, ya da adresini bildiğiniz bir sunucu kullanacaksınız. En az iki adet DNS sunucusu kullanılması adettendir ;)
$ cat > /etc/resolv.conf << EOF
nameserver yyy.yyy.yyy.yyy
nameserver zzz.zzz.zzz.zzz
EOF

Bunları yaptıktan sonra internete erişebilmeniz gerek, bir yerlere ping atarak bağlantıyı deneyebilirsiniz.
$ ping www.yahoo.com
PING www.yahoo.akadns.net (216.109.118.73) 56(84) bytes of data.
64 bytes from p10.www.dcn.yahoo.com (216.109.118.73): icmp_seq=1 ttl=52 time=157 ms
64 bytes from p10.www.dcn.yahoo.com (216.109.118.73): icmp_seq=2 ttl=52 time=149 ms
64 bytes from p10.www.dcn.yahoo.com (216.109.118.73): icmp_seq=3 ttl=52 time=155 ms
64 bytes from p10.www.dcn.yahoo.com (216.109.118.73): icmp_seq=4 ttl=52 time=156 ms
--- www.yahoo.akadns.net ping statistics ---
4 packets transmitted, 4 received, 0% packet loss, time 3012ms
rtt min/avg/max/mdev = 149.311/154.830/157.882/3.289 ms

Eğer sorun yaşıyorsanız, önce "ifconfig" ile ip adresini düzgün alıp almadığına bakın, sonra sırasıyla gateway'e ve DNS sunucularına ping atmayı deneyerek sorunun kaynağını tespit etmeye çalışın.

Güncelleme: DHCP var bir de, pek güzel :) DHCP kullanan bir ağda iseniz "dhclient" ya da "dhcpcd" komutlarını root olarak çalıştırmanız durumunda bilgisayarınız DHCP sunucusundan ip adresi, ağ geçidi(gateway) adresi, DNS sunucuları gibi bilgileri almaya çalışacak. Düzgün ayarlanmış bir DHCP sunucusuna erişebiliyorsanız ağ bağlantınız kurulmuş olacak.

Tabii bütün bunlar geçici ayarlar yapmak içindi, ayarları kalıcı hale getirmek istiyorsanız dağıtımınıza uygun ayar dosyasını düzenlemeniz gerekli, örneğin debian türevlerinde /etc/network/interfaces dosyasına aşağıdaki gibi satırlar girmelisiniz.(DHCP için örnek)
auto eth0
    iface eth0 inet dhcp
Ve de statik ayarlar için;
auto eth0
iface eth0 inet static
     address xxx.yyy.zzz.ttt
     netmask 255.255.255.0
     broadcast xxx.yyy.zzz.255
     gateway xxx.yyy.zzz.1

13 Aralık 2005

Hayatınızı değiştirecek kapı

Bugün ODTÜ Metalurji ve Malzeme Mühendisliği bölümünde çekilen bu güzel fotoğrafı sizlere sunmaktan gurur duyuyorum. "Dumur" da diyebilirdik sanırım başlığa :)